Article

Hof van Cassatie, 30/10/2020, C.20.0176.N, R.D.C.-T.B.H., 2021/4, p. 398-399

Hof van Cassatie 30 oktober 2020

VERBINTENISSEN UIT OVEREENKOMST
Gevolgen overeenkomst ten aanzien van derden - Derde-medeplichtigheid aan andermans contractbreuk
Een derde is aansprakelijk wegens derde-medeplichtigheid aan contractbreuk wanneer hij heeft deelgenomen aan de schuldige niet-nakoming door een partij van haar contractuele verbintenissen, terwijl hij het bestaan van deze verbintenissen kende of behoorde te kennen.
De derde-medeplichtigheid onderstelt het bestaan van een aan de derde tegenwerpelijke contractuele verbintenis.
OBLIGATIONS CONVENTIONNELLES
Effet des conventions à l'égard des tiers - Tierce complicité rupture contrat
Un tiers est responsable pour tierce-complicité à un manquement contractuel quand il a coopéré à la violation par une partie de ses obligations contractuelles, alors qu'il connaissait ou aurait dû connaître l'existence de ces obligations.
La tierce-complicité suppose l'existence d'une obligation contractuelle opposable au tiers.

Parking Nova NV / Interparking NV, Beheercentrale NV, L.D.Q. en G.V.R. et al.

Zet.: E. Dirix (sectievoorzitter als voorzitter), K. Moens en S. Mosselmans (raadsheren)
O.M.: E. Herregodts (advocaat-generaal)
Pl.: Mrs. J. Verbist, P. Lefebvre en B. Maes
Zaak: C.20.0176.N
Rechtspleging voor het Hof

Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Antwerpen van 10 februari 2020.

Sectievoorzitter Eric Dirix heeft verslag uitgebracht.

Advocaat-generaal Els Herregodts heeft geconcludeerd.

Cassatiemiddel

De eiseres voert in haar verzoekschrift dat aan dit arrest is gehecht, een middel aan.

Beslissing van het Hof
Beoordeling
Eerste onderdeel

1. Het onderdeel verwijt de appelrechters de derde-medeplichtigheid van de eigenaars te hebben uitgesloten niettegenstaande dat zij het bestaan aannemen van de overeenkomst waarin een vervreemdingsverbod ten laste van de eigenaars was opgenomen en zonder deze overeenkomst nietig te hebben verklaard.

2. Een derde is aansprakelijk wegens derde-medeplichtigheid aan contractbreuk wanneer hij heeft deelgenomen aan de schuldige niet-nakoming door een partij van haar contractuele verbintenissen, terwijl hij het bestaan van deze verbintenissen kende of behoorde te kennen.

De derde-medeplichtigheid onderstelt het bestaan van een aan de derde tegenwerpelijke contractuele verbintenis.

3. Uit de stukken waarop het Hof vermag acht te slaan, blijkt dat:

- de eigenaars van de parkeerplaatsen van “Parking Station Zoo” hun exploitatierechten daarvan hebben overgedragen aan de eiseres;

- de eiseres een uitbatingsovereenkomst heeft gesloten met de tweede verweerster waarin zij de uitbating van de parking heeft toevertrouwd aan de tweede verweerster;

- artikel 1.7 van voormelde overeenkomst bepaalt dat “[de tweede verweerster], eigenaar van de beheerder en verwante vennootschappen, zowel afhankelijke als overkoepelende, […] [zich] onthouden […] tijdens de duur van de exploitatieve parkeerplaatsen aan te kopen - hetzij rechtstreeks hetzij onrechtstreeks - tenzij dit gebeurt met instemming van de raad van bestuur van [de eiseres]”.

4. Het bestreden arrest oordeelt zonder dienaangaande te worden bekritiseerd dat:

- krachtens artikel 1165 Burgerlijk Wetboek overeenkomsten alleen gevolgen kunnen teweegbrengen tussen de contracterende partijen; zij aan derden geen nadeel kunnen toekennen en hen slechts tot voordeel kunnen strekken in het geval voorzien bij artikel 1121 Burgerlijk Wetboek;

- het hier duidelijk is dat voormelde uitbatingsovereenkomst nadeel toebrengt aan de derde tot en met zestiende verweerders;

- zij hun eigendomsrecht aangetast zien door voormeld artikel 1.7 van de overeenkomst;

- zij het risico lopen geen marktconforme prijs te krijgen voor hun garage, vermits zij hun parkeergarages niet kunnen aanbieden aan alle marktspelers en mogelijk de hoogstbiedende aan hun neus zien voorbijgaan;

- de prerogatieven van het eigendomsrecht, waaronder het recht op beschikking, niet buiten de wil van de eigenaars kunnen worden beperkt door een overeenkomst tussen derde partijen, temeer wanneer één van die partijen zelf verbonden is door een exploitatieovereenkomst met die eigenaars waarin hen geen verbod wordt opgelegd om hun parkeerplaats aan welbepaalde partijen te verkopen.

5. Met deze niet-bekritiseerde redenen geeft het bestreden arrest te kennen dat de verbintenis vervat in voormeld artikel 1.7 van de overeenkomst aan de derde tot en met zestiende verweerders niet tegenwerpelijk is.

6. Op grond hiervan vermocht het bestreden arrest naar recht te beslissen dat er van derde-medeplichtigheid aan contractbreuk in hoofde van de derde tot en met zestiende verweerders geen sprake is, zonder dat het daartoe voormelde uitbatingsovereenkomst diende te vernietigen.

Het onderdeel kan niet worden aangenomen.

Tweede onderdeel

7. Zoals blijkt uit het antwoord op het eerste onderdeel, oordeelt het bestreden arrest niet dat voormeld artikel 1.7 van de overeenkomst nietig is, maar wel dat die clausule niet tegenwerpelijk is aan de derde tot en met zestiende verweerders.

Het onderdeel mist feitelijke grondslag.

Dictum

Het Hof,

eenparig beslissend,

Verwerpt het cassatieberoep.

Veroordeelt de eiseres tot de kosten.

Bepaalt de kosten voor de eiseres op 2220,46 euro en op de som van 650 euro rolrecht verschuldigd aan de Belgische Staat.